2. Magisch Mangystau

Kazachstan is groot, heel groot, 66x Nederland en 20 miljoen inwoners. Behoorlijk leeg dus. We zijn er eerder geweest in 2019 maar vanwege de enorme afstanden niet in Mangystau, in het verre zuidwesten. Als we de grens over zijn, overnachten we met Saskia&Martijn bij een wegrestaurant en kunnen douchen in een motelkamer. Tussen de auto’s genieten we, beschut van de hevige wind, van Martijns kookkunst. Joost voelt zich ziek worden.

Op 5 mei rijden we naar een Mercedes garage in de grote stad Atyrau. Toch even vragen of ze ons luchtlek kunnen repareren. En jawel hoor, in een uur fixen kundige monteurs het euvel voor 80 Euro (is veel hier). De monteurs zien ook nog wat losse draadjes. Fixen ze ook wel even voor 5000 tenge (10Euro), maar dat willen ze graag Cash hebben (niet tegen de baas vertellen..). We kopen nog wat brood en gaan op pad richting Kulsary. De auto’s zijn inmiddels supervies van het stof. We overnachten bij een atletiekstadion midden in het stadje. Iedereen is aardig en vraagt Откуда вы? Waar komt u vandaan?

De volgende gaan we om 9 uur op pad. In Beyneu willen we tanken, water tanken en wat boodschappen. Dat duurt allemaal langer dan verwacht. Het waterpunt op iOverlander is niet te vinden, uiteindelijk kopen we 150 l water bij een autowasstraat. In de vele kleine winkeltjes scoren we toch lekkere groenten. S Avonds rijden we naar een wildplek bij Saytesh. Er zou een canyon zijn, maar ook een aantal jongelui die aan het racen zijn op paarden, weten het niet. We zetten de auto’s pontificaal op de steppe neer en nemen een biertje. De jongelui racen enthousiast om ons heen. Toch een raar gezicht hier, veel mensen die buitenwerken dragen een bivakmasker dat hun hele gezicht tegen de zon beschermt.

De volgende dag voel ik me ook ziek en blijf lang liggen. Joost doet, net als Saskia, een handwasje. Zo droog in die steppewind. ‘S middags rijden we naar een wildplek van Coen en Karin-Marijke bij het Tuzbair zoutmeer. Wat een plek! Hier komen we voor. Gekleurde rotsen en wijds uitzicht. Je wordt wel geacht zelf te weten waar je de weg af moet voor een track. Er staat niets aangegeven. Het waait ongenadig. Wij koken die avond. We kunnen er alle 4 wel aan wennen om om de dag bij het restaurant van de buren aan te schuiven!

Op 8 mei rijden we via Shetpe naar het westen. In een dorp verderop wijzen jongetjes ons de waterbron, waar we met 5L flessen de tank vullen. Het water is echt lekker. Met Google translate vertelt “BigSultan” mij: in de zomer is het water koel, in de winter warm! Daarna vraagt hij mij om een mes? Als ik ‘m vragend aankijk, zegt hij: for strength. Joost geeft hem een gekregen multitool, hij zegt: Tanks, bro en scheurt weg. Grappig. Saskia navigeert ons van de weg af door het prachtige landschap naar de Valley of balls. Een bijzonder fenomeen waardoor ronde rotsen in het landschap zijn ontstaan. We gaan beneden in het dal staan vanwege de wind en Martijn grilt kip en paprika’s met aardappelsalade, heerlijk. Ik loop met Saskia bij avondlicht nog een rondje tussen de ballen. Het was een mooie dag!

Via een minder mooie route rijden we hutseklutsend naar de weg. De Chef, en vooral de inbouw, houdt het goed op deze bizarre wegen. Door een landschap met veel oliewinning en ja-knikkers rijden we naar Atyrau. Onderweg heeft een band van Saskia en Martijn het begeven. Die was zo gewisseld, maar hoe kom je aan nieuwe banden? Saskia is dagen bezig met zoeken en vragen. Grootste probleem is om ze van te voren te betalen. In Atyrau willen ze naar een bank, maar het blijkt een feestdag. Op iOverlander vind ik iemand die overlanders helpt. Saskia heeft snel contact en spreekt af met z’n vrouw. Het lukt! Zij betaalt de banden en ze worden verstuurd naar Aktobe. Op de boulevard eten we wat. Als we bij de auto komen, springt een jonge vent uit een Hilux: Hello! Where are you from? Can I help you? Top, die Kazachen, zo behulpzaam. Onderweg krijgen we ook veel duimpjes en getoeter. We overnachten op het strand net buiten de stad. Het is er gezellig op zondag. Martijn moet 2x uitrukken om een Kazach uit het zand te trekken. Grappig, ze zeggen allebei direct: no money! We krijgen nog bezoek van een gast die ons paardenvlees laat proeven, is Martijn altijd voor in. Jammer, dat de gast iets te vol is van zichzelf en vooral z’n spierballen. Afgezien van wat beatboxen is het best een rustige nacht.

Op 10 mei starten we aan wat het hoogtepunt moet worden van ons bezoek aan Mangystau. Eerst rijden we 120 km naar Zhanazoan door velden met ja-knikkers. We komen ook langs het laagste punt, 132m onder het zeeniveau. I  het stadje slaan we flink in bij een geweldige supermarkt. Jammer dat, als ze wijnpool hebben, die vaak zoet is. Dan maar een biertje! Eerder was de tocht langs de hoogtepunten naar Beket Ata geheel onverhard, nu is er een asfaltweg, ook wel eens lekker. We stoppen eerst bij Shopan Ata, een mausoleum met een ondergrondse moskee. Niet heel indrukwekkend. Daarna rijden we naar een rotsformatie die Tiramisu wordt genoemd, vanwege de laagjes. Ook hier weer, geen bordjes, je rijdt op een waypoint van de weg af. Als we er aankomen staat de groep met Harrie en Brigitte er ook. Zij rijden het ‘rondje’ Mangystau andersom. We parkeren de bakken en na wat drinken begint Joost met koken en loop ik met Saskia en Brigitte een rondje om foto’s te maken. Ik voel me nog steeds niet top, en hoest veel, maar ja, je wilt ook wat zien! Voordeel van dit jaargetijde, overdag warm, maar het koelt s nachts lekker af. Ik had al zo’n vermoeden  de echte Gora Bokty of Tiramisu, ligt achter de formatie waar we hebben overnacht. We nemen afscheid en besluiten er te ontbijten, prachtig! We rijden er daarna nog omheen en gaan dan naar de weg terug. Dit was de moeite waard.

Verderop gaan we de weg weer af om naar een uitzichtpunt op de Bozhira vallei te rijden. Het is een wirwar van sporen. Ik roep keihard oh en ah als de vallei zichtbaar wordt. Heel lang zie je alleen maar steppe. De vallei wordt pas zichtbaar als je er vlak bij bent. Het waait ook hier weer ongenadig. We maken wat foto’s en rijden ook nog ‘even’ door naar de bekende ‘dragons spine’, maar het licht is midden op dag dag niet top. Het is geen aanlokkelijk idee om hier uren te wachten in de brandende zon met deze wind. Er staat wel een grote Duitse vrachtwagen met hoorbaar de airco aan….

We besluiten toch om de vallei in te rijden. Dat klinkt eenvoudig maar betekent een flink eind omrijden over heftige sporen. Als de heren een steil pad naar beneden willen nemen, wordt het me te gortig. Ik stel een omrijroute van 40km voor, wat uiteindelijk ook de enige weg blijkt te zijn om de vallei op het mooiste punt in te komen. Als we na 1 1/2 uur bij de “slagtanden” aankomen is de opluchting groot, toch de goede route! Wat een waanzinnig landschap. We parkeren de auto’s in het zicht van al het moois. Met Saskia loop ik in avondlicht nog een rondje. De volgende ochtend is het licht niet mooier (ja,ja, we zijn niet vroeg genoeg) en het is bewolkt. We rijden de hele weg weer terug naar de asfaltweg. De steile rotshelling is weer spannend maar de Chef is sterk en Joost kan goed rijden!

Het eindpunt van de asfaltweg ligt bij Beket Ata, ook een ondergrondse moskee en een bestemming voor pelgrims. Afzien is er niet meer bij op de asfalt route er naar toe, maar wel de honderden traptreden om er te komen. Potdosie, dat is heftig klimmen op de terugweg naar boven. En was het de moeite waard? Mwah. Via de asfaltweg weg terug naar Beyneu in het noorden is bijna 500km, het alternatief 140km offroad en dan zo’n 40km asfalt, dus de keuze is snel gemaakt. Het spoor is goed te volgen  maar stoffig en bij vlagen ruig en gelukkighebben we de banden afgelaten, dat rijdt comfortabeler. We rijden tot 16.30 uur en parkeren op de steppe. Prachtig. Het koelt lekker af. De volgende ochtend zit m’n rechteroog dicht, ontstoken door het vele stof. Met oogdruppels gaat het beter en de laatste 70km rijd ik met Martijn mee in TanTan, de Landcruiser (dichte ramen en airco). Saskia rijdt mee met ‘Joost de Rooy’. Gaan met die banaan! Als we aankomen bij de weg brengen we de banden weer op spanning en vinden een slaapplaats ten Noorden van Beyneu.

Mangystau was geweldig! We hebben genoten van de bezienswaardigheden, het wildkamperen en zeker ook het gezelschap (en de prachtige foto’s) van Saskia en Martijn. Nu volgen veel taaie kilometers om Kazachstan over te steken om bij Semey de grens met Rusland weer over te gaan. Waarover volgende keer meer!

Liefs, Marijke